Waarom heb je geen eigen plek in de kerk, maar is er wel voor iedereen plek? Overweging bij gemeenteavond over samenvoeging

Tekst: Efeze2: 8-22 

Efeze (bron: www.bijbelseplaatsen.nl)

In ons land ging de discussie de voorbije weken veelvuldig over de invloed in Nederland van de Turkse couppoging. Er is in Turkije na de couppoging een strijd aan de gang tussen aanhangers van de AK-partij en vermeende sympathisanten van Gülen. En die strijd lijkt over te slaan naar Nederland. De onrust die dat geeft houdt de gemoederen aardig bezig.

Wat de meeste verbijstering oproept is nog niet eens zozeer de onderlinge strijd, geloof ik. Wat de meeste verbijstering oproept is de agressie tegen de Nederlandse samenleving. Van nota bene in Nederland geboren Nederlanders van Turkse afkomst. Opmerkingen dat ze maar terug naar Turkije moeten gaan, terwijl ze daar nooit vandaan kwamen, komen voort uit de verbijstering dat sommige Nederlanders van Turkse afkomst kennelijk geen Nederlander willen zijn. Dit wordt dat afgezet tegen de trots die Amerikanen van buitenlandse afkomst hebben als ze eindelijk Amerikaans staatsburger worden. Waarbij ze zelfs openlijk elke loyaliteit aan de buitenlandse macht afzweren. Je bent en bent alleen Amerikaan. En daar zijn ze trots op.

Geen Nederlander willen zijn 

Wij in het oude Europa kennen dat niet, dat je een andere nationaliteit moet afzweren om Nederlander te kunnen zijn. En los van wat je politiek daarvan vindt nemen sommige mensen blijkbaar de ruimte om hun Nederlanderschap onder te waarderen. Waarop andere Nederlanders zeggen: ga dan maar weg. Je voelt dat dat eigenlijk niet kan, want waar moeten ze dan heen? Ze horen bij ons. En zelfs die zin is al niet goed: ze... Waarom laten wij ons verleiden tot hetzelfde wij-zij denken? Waarom bevestigen we wat zij zelf zeggen, namelijk dat ze geen Nederlander willen zijn? Ze zijn Nederlanders. Dat moeten ook wij niet ontkennen.

Hoe we hier politiek mee omgaan, dat is niet aan mij om daar iets over te zeggen. Ik beschrijf alleen maar wat ik zie en ik denk dat alle feiten kloppen. Er zijn Nederlanders die geen Nederlander willen zijn. Dat schokt en doet sommigen zeggen: ga dan maar weg. Waarmee we net zoiets raars zeggen als zijzelf. En we in wij-zij denken vervallen.

Geen christen willen zijn 

Ik moest hieraan denken toen ik het stuk uit de brief van Paulus aan de inwoners van Efeze las. Efeze, dat overigens in het huidige Turkije ligt.

Waarin ligt de kracht van het geloof? Preek 17-09-16 bij de start van de Actieweek van Kerk in Actie

Tekst: Psalm 27,4-9, Romeinen 8:31-39 en Mattheüs 5,1-12

Vanavond zijn we met gelovigen uit verschillende kerken bij elkaar. Misschien zijn er ook belangstellenden onder ons, die zich niet zozeer tot een kerk rekenen, maar wel mee willen doen vanavond. Vanavond start een actieweek van Kerk in Actie die aandacht vraagt voor de kerken in het Midden-Oosten. Maar waarom zouden we voor kerken bidden? Er zijn toch veel meer groepen van diverse soort die op de vlucht zijn. Yezidi's, Moslims en anderen. Maakt het dan uit wat mensen geloven? En bovendien: is religie hier ook niet de bron van alle kwaad? Van al dat geweld? En moeten wij onszelf er niet voor behoeden om vromer te zijn dan we zijn, met een gewelddadig verleden achter ons? En nog meer geweld in naam van onze Heer in deze tijd?

Allemaal goede vragen die bescheiden maken. Maar vanavond vragen we aandacht voor iets anders. Ja, naast christenen worden ook heel veel andere gelovigen en mensen met andere achtergronden slachtoffer van het vreselijke geweld. Maar christenen in deze regio trekken zich dat aan. Het zit in het DNA van ons geloof om niet slachtoffer te blijven, maar ook wat te doen voor al die vele vluchtelingen. En de christenen in het Midden-Oosten maken vaak zelf deel uit van die groep vluchtelingen. En proberen op andere plaatsen iets voor hun medemensen te betekenen.

De rek is eruit

We bidden voor kerken, omdat ze vluchtelingen helpen. En omdat ze merken dat de rek eruit is. Het zijn er teveel. Het duurt te lang. En zelf zijn ze ook vaak slachtoffer en dragen ze onzekerheden en littekens met zich mee. "Heer, hoe lang nog?" We bidden voor kerken, omdat ze ons gebed nodig hebben om het vol te houden. En we collecteren en voeren acties door heel het land, om ze aan middelen te helpen, waarmee ze vluchtelingen kunnen opvangen.

Waarom blijven christenen toch helpen?

Wat is dat, dat kerken dat blijven doen? Dat christenen dat blijven doen?

Wat brengt ons samen in de kerk? Preek 11-09-2016

Tekst: Exodus 32: 7-14 en Lucas 15: 1-10

Band Trinity tijdens het benefietconcert voor Finnspiration op 3 september jl. 

Wat brengt ons samen in de kerk? Vorige week hebben we nagedacht over wíe ons samenbrengt in de kerk. Dat zijn niet wijzelf, zelfs niet in al onze activiteit voor de kerk. Het is God die ons samenbrengt. Hij spreekt ons aan in ons leven in waar we in geloven, waar we voor staan, hoe we in het leven willen staan, in de zorgen die we hebben en de vreugden die we beleven. Daarin wil God ons aanspreken met zijn Evangelie. Dat gaat over ons leven. En in die zin roept Hij ons. Brengt Hij ons samen, ook vandaag weer in deze kerk.

En God brengt op zoveel meer plekken mensen samen, ook in de Kerk aan de Haven. En dat zijn niet noodzakelijkerwijs gescheiden plekken. Op alle plekken in de wereld waar mensen samenkomen worden mensen aangesproken door dezelfde God met hetzelfde Evangelie. Dat Evangelie kan op een andere manier spreken. En ook op een andere manier tot uiting komen in het gemeenteleven. Maar het blijft hetzelfde Evangelie dat spreekt van dezelfde God. Dus als God mensen samenroept, dan roept hij iedereen samen vanuit alle huizen en alle plekken om met elkaar samen te komen. Over kerkmuren heen.

God roept ons samen

Als ik mensen vraag hoe ze het in de kerk vinden, dan hoor ik vaak: leeg.

Waarom zouden we samen kerk willen zijn? Preek 04-09-2016 over 'Samen aan tafel'

Tekst: Deuteronomium 24: 17-22 en Lucas 14: 1,7-14

Foto: Renaud Camus (Flickr.com)

De komende maanden gaan we als gemeente intensief kijken naar hoe we samen kerk willen zijn in de toekomst. Nu zijn we nog ingedeeld in twee wijkgemeenten: de Kerk aan de Haven en de Ambrosiuskerk. De wijkkerkenraden en velen van u hebben aangegeven dat dat wel anders zou mogen; dat we wel meer samen zouden mogen doen. Dus dat gaan we doen. Hoe we dat gaan doen, welke vorm dat onze gemeente krijgt, is onderwerp van gesprek de komende maanden.

Hoe sta je erin?

Je kunt heel verschillend in dit proces staan. Er wordt door kerkenraadsleden en anderen heel actief en enthousiast aan gewerkt. Anderen praten mee op de avonden, soms met een kritische, maar vaker met een voorzichtig positieve blik. Weer anderen wachten af. Sommigen zijn gelaten of zelfs sceptisch. Maar wij allemaal samen zijn gemeente. En hoe blijven wij gemeente voor iedereen? Hoe zijn wij eigenlijk samen gemeente?

Bij wie lag het initiatief voor de kerk?

Misschien is het dan wel eens goed om weer eens even stil te staan bij wie het initiatief lag voor deze gemeente. Wie nam het initiatief voor de kerk? Bij wie ligt de allereerste actie?

Waarom gaat het leven niet makkelijk? Preek 28-08-2016

Tekst: Lucas 10: 1-3 en 2 Korinthiërs 4: 1, 7-18

Kies je de makkelijke of de moeilijke weg?

Als je zou moeten kiezen, zou je dan onderweg naar de camping in de bergen door de tunnel rijden, of over de bergpas? Daar zijn allerlei overwegingen bij te bedenken, en twee mensen hadden daar een discussie over. De een zei tegen de ander: je bent gek als je over de bergpas gaat. Via de tunnel is het veel sneller, en gemakkelijker. En nee, dit is geen verhaal dat er uiteindelijk een urenlange file voor de tunnel stond. Het ging inderdaad gewoon sneller. En ’s middags om 4 uur zat de een al een koud biertje voor zijn tent. Een aantal uren later kwam de ander pas op de camping aan; degene die over de bergpas was gegaan. Zie je wel, zei de een, dat het door de tunnel sneller ging? O, daar heb ik nooit aan getwijfeld, zei de ander, maar ik heb het uitzicht op de bergtop gezien, en jij een donkere tunnel!

Geen makkelijke weg naar en in Haïti

Onze gast van vanmorgen, Rob Hulshuizen uit Haïti, heeft drie dagen gereisd op weg naar Nederland om ons hier vandaag te komen vertellen van hun project dat wij steunen. Drie dagen heeft hij gereisd. Een dag op de motor, een dag in een touringcar – en stelt u zich geen Franse tolwegen en een luxe touringcar van Kras voor – en een dag met het vliegtuig. Dat is nog eens een andere reis dan de meesten van ons hebben gemaakt deze zomer. Maar het is wel een reis die zijn roeping kenmerkt. Het gaat allemaal niet over de makkelijkste weg. Hun eerste reis om zich te gaan settelen in Haïti was nota bene op 11 september 2001, toen twee vliegtuigen zich in de Twin Towers boorden en één in het Pentagon. De weg die Rob en zijn vrouw Anne-Marie gegaan zijn om hun project te realiseren ging over veel hobbels en langs veel tegenwerking. Haïti is een moeilijk land om te werken. Veel corruptie, veel rampen. Soms lijkt het alleen maar van kwaad tot erger te worden.

‘Als alles gladjes verloopt zijn we met de verkeerde dingen bezig’

Mijn 3 missionaire zomertips!

In Brabant liggen zoveel mooie kansen voor de kerk. Graag wil ik je deze zomer een paar mooie zomertips meegeven om het komende seizoen meteen een mooie boost te geven!

Met een hartelijke groet en een hele fijne zomer gewenst!,

Otto Grevink, missionair predikant/pionier

Missionaire zomertip 1: Benefietconcert band Trinity voor Finnspiration

zaterdag 3 september 20.00u, Waalwijk

Lekker de zomervakantie met een inspirerend concert afsluiten, en een goed doel daarmee steunen? Ik nodig je graag uit voor een benefietconcert voor een club jonge mensen die zich inzetten voor een van hun kinderen. Op het Landelijk Missionair Festival stalen ze al de show met hun zomerse aanstekelijke muziek: band Trinity. Drie broers zijn getogen in Zuid-Amerika, en dat hoor je in hun ritmische muziek, waarin ze aangevuld worden door een bassist. Inspirerende muziek. Luister maar naar hun nummers op Youtube. Ze worden terzijde gestaan door cabaretier Timzingt. Timzingt staat bekend om zijn combi van ontroerende en hilarisch mooie liedjes, scherpe inzichten en (vrij) zinnige grappen over opvoeding, geloof, de liefde en tal van andere onderwerpen. Trinity en Timzingt komen een benefietconcert geven voor Finnspiration. Een groep fietsers, waaronder twee dominees (en daar hoor ikzelf bij ;)), die gaan fietsen om geld in te zamelen voor onderzoek naar de ziekte Duchenne. We zijn allemaal geïnspireerd door Finn, een jongen van 10 jaar die Duchenne heeft. Tijdens dit concert sluiten we alle inzamelacties af en vragen we om een zegen voor deze fietsers. En genieten we vooral van de muziek. Wil je dit concert mee promoten? Kijk op www.finnspiration.nl voor het verhaal achter de actie of neem contact op met de ouders van Finn: patrickenfemke@kpnmail.nl. Locatie: Willem van Oranje College, De Gaard 4, Waalwijk, 20.00u Kaarten kosten slechts €17,50 en zijn te krijgen via Truetickets.

Missionaire zomertip 2: JOP Coach Live

woensdag 28 september, middag of avond, Waalwijk

Ik hoor in Brabant veel vragen over jeugdwerk, en hoe je dat voor steeds minder kinderen en jongeren zinvol kunt inrichten. Ik heb meteen Ja! gezegd op een aanbod van JOP om een JOP Coach Live dag te organiseren bij ons in Brabant in de Ambrosiuskerk. Het programma is als volgt: 14.00u Middagprogramma: voor predikanten, kerkelijk werkers en professionele jeugdwerkers. 'Hoe draagt het jeugdwerk van de kerk bij aan het leven in verbinding met elkaar en met God?' 18.00u Maaltijd waarin deelnemers middag- en avondprogramma elkaar kunnen ontmoeten. 18.45u Avondprogramma: voor vrijwilligers in het jeugdwerk, zoals jeugdouderlingen, club-, tiener-, en kindernevendienstleiding en iedereen die kinderen en jongeren een warm hart toedraagt. Workshops over 'Vieren met alle leeftijden',  '16+ jeugdwerk', 'Kleine groepen', 'Relatiegericht jeugdwerk', 'Geloofsgesprek voeren'. Locatie: Ambrosiuskerk, Ambrosiusweg 25, Waalwijk Aanmelden via de website van JOP.

Missionaire zomertip 3: Missionaire verkendag

woendag 5 oktober, middag of avond, Etten-Leur

Brabantse protestantse kerken hebben zo hun eigen verhaal. Dat bleek al tijdens de eerste missionaire verkendag, die in Waalwijk werd georganiseerd op mijn uitnodiging. En wat een verlangen bleek er te zitten om meer van het geloof te delen!  Ruim 60 mensen kwamen op deze middag en avond af. En daarmee was het de bestbezochte verkendag van het voorjaar! Ook in Brabant kan er gepionierd worden! Nu gaan we verder, meer in westelijke richting, naar Etten-Leur. Voor iedereen die daar dichterbij woont of eerder niet kon. Locatie: De Baai, Lukaserf 2, 4871 ZM Etten-Leur Van 14:00 tot 17:00 uur - voor predikanten, kerkelijk werkers en gemeenteadviseurs Van 19:30 tot 21:30 uur - voor kerkenraadsleden, evangelisatiecommissies en belangstellenden De Protestantse Kerk in Nederland maakt ruimte voor pioniersplekken: experimentele vormen van kerkzijn voor mensen die niets (meer) met de kerk hebben. We delen met u wat de huidige ontwikkelingen zijn in Nederland en wat dit voor u kan betekenen. Tegelijk kent pionieren in elke streek een eigen dynamiek en aanpak. Hoe kunnen we pionieren in regio West-Brabant? Waar liggen kansen en valkuilen? Vanuit het landelijk projectteam pionieren begeleidt Erik Verwoerd deze dag. Natuurlijk is er ruimte om te bespreken hoe pionieren in uw context eruit zou kunnen gaan zien. Pionier Walter Willigenburg (Buurtvrij, Zeist) is aanwezig om met zijn verhaal te inspireren. Ook zal de Brabantse predikant/pionier Otto Grevink (Waalwijk) met zijn kennis van de Brabantse context ons ondersteunen. U bent van harte uitgenodigd! De toegang is vrij. Wel graag aanmelden via missionair@protestantsekerk.nl, graag vóór donderdag 29 september. Bij vragen kunt u bellen met 030 880 1892 (secretariaat Missionair Werk). Meer informatie over pionieren vindt u op www.protestantsekerk.nl/ pionieren.

Waarom Barack Obama zo goed preekt

Een preek van 40 minuten tijdens een uitvaart. Barack Obama deed het. En ik had er geen woord van willen missen. Wat maakte zijn preek zo goed?

Uit het hoofd en uit het hart

Wanneer je in het Engels iets uit het hoofd leert, dan leer je het 'by heart'. En dat is wat ik bij Obama zag. Natuurlijk geholpen door de meest geavanceerde autocue's rechts en links van hem (net in beeld) komt zijn hele preek uit het hart. Hij staat niet boven zijn gehoor, maar:

Hij kent de mensen

Obama kent de overledenen en hun families, alsof hij bij hen allemaal op bezoek is geweest. Hij weet wie ze zijn en wat hen drijft. Hoe ze 's ochtends na het ontbijt - 'misschien twee crackers', je ziet het voor je - naar hun werk gingen. Wat ze de avond ervoor gedaan hadden. Dat er één net getrouwd was en nog een hele toekomst voor zich had... 

Hij kent het probleem en ontwijkt het niet

Geen lieve woorden over eenheid die de problemen verbloemen, maar ook geen vinger wijzen naar anderen. Het is het probleem van heel Amerika. We hebben allemaal deel aan het kwade, zegt hij met zoveel woorden. Hij prijst mensen, en hij schetst tegelijkertijd het dilemma. Het gaat niet goed zo, maar het is ook niet hopeloos. Maar we mogen de verantwoordelijkheid ook niet afschuiven. Wij zijn allemaal verantwoordelijk. Hij begrijpt de angsten van zwarte mensen voor de politie; hij begrijpt de angsten van de politie. Obama durft scherp stelling te nemen. Op een zachte manier geeft hij wel degelijk een oordeel, waar hij zelf ook onder valt, want:

Hij spaart zichzelf ook niet; hij is deel van zijn publiek

'Kennelijk helpen mijn woorden die ik eerder sprak niet', zegt Obama. Hij stelt zich niet boven zijn publiek. Hij maakt er deel van uit. Ook hij maakt de ontwikkelingen mee. Ze grijpen hem aan. Hij probeert er iets aan te doen, en voelt zichzelf ook falen. 'Het maakt niemand compleet perfect, of compleet slecht; het maakt ons menselijk.' En dat laat hij zich ook zelf gezeggen, door de Bijbel:

Ik geef je een nieuw hart - bekering

De Bijbel als tegenover, zou je dat durven tijdens een uitvaart? Obama doet het. Geen lieve bijbelteksten als doekje voor het bloeden. Nee: 'In uw lijden is uw glorie'. 'Deze tekst stelt ons op de proef vandaag.' Hij gaat het niet uit de weg. Het is de enige uitweg. Want lijden geeft glorie, glorie geeft vasthoudendheid, vasthoudendheid geeft karakter, en karakter geeft hoop. Ga er maar aan staan tijdens een uitvaart. Als tweede uit het Johannes evangelie: Heb elkaar niet alleen lief met woorden, maar ook met daden. En dat gaat dus over ieders verantwoordelijkheid. 'Ik geef je een nieuw hart, zegt de Heer, en ik geef je een nieuwe geest. Ik zal je hart van steen weghalen, en je een hart van vlees geven. Daar moeten we voor bidden. Voor een open hart naar elkaar.' Op een bijzondere wijze preekt Obama hier oordeel, zonder over de mensen heen te praten, maar ze te kennen. Hij weet wat hen kwelt. En hij roept op tot bekering, zonder het met zoveel woorden te zeggen.

Een bijzondere preek

Wat mij zo raakt is dat Obama zonder zijn geloof op te leggen, en zonder iemand tekort te doen, wel de tekorten durft te benoemen, mensen kent en ze meeneemt naar een nieuwe weg.

Het zou mij een eer zijn om als ouderling van dienst te mogen zeggen: 'Vandaag gaat voor ds. Barack Obama', en een preek van 40 minuten te horen. Elke week.