Wat kunnen we doen met de verhalen uit #ikredhetnietmeer?

 

Mooi, die campagne #ikredhetnietmeer. Maar wat gaan we ermee doen, met al die verhalen? Ik zie ook veel mensen en kerken die willen helpen, maar niet weten wie en hoe. Zou een opvolger van de christelijke campagne #nietalleen niet vraag en aanbod samen kunnen brengen? 

Wat goed dat het TV-programma Kassa is gestart met de campagne #ikredhetnietmeer. Want wat moeten zoveel mensen zich vreselijk in de knel voelen zitten, en zich schamen om dat ter sprake te brengen. Je redde het altijd wel, maar nu niet meer. En niet een beetje, nee, helemaal niet meer. De kaasschaafmethode werkt niet meer. Alle luxe is er al vanaf. Wie had ooit gedacht dat je hierin verzeild zou raken.

Stil van de verhalen

De campagne #ikredhetnietmeer nodigt mensen uit hun verhaal te doen. Het ene na het andere verhaal komt voorbij. Ik word er stil van. Maar het maakt me ook onrustig. En wat nu dan? Waar kan ik naartoe met mijn wens om mensen te helpen? 

Wie kan nú wat doen?

Natuurlijk, er moet veel gebeuren vanuit Den Haag en Brussel. Het is te groot om onderling op te lossen. Maar voorlopig hebben deze mensen daar niets aan. Zij hebben nú een probleem. En dat probleem wordt alleen maar groter. De reserves gaan eraan, als je ze nog hebt. En volgende maand is de uitdaging waarschijnlijk nóg groter.

Hoe kun je helpen?

Als ik zo'n verhaal hoor van een baby die niet in een warm huis geboren kan worden, dan denk ik: geef hier die energierekening. Zo kan het natuurlijk niet. En je moet niet de held uit gaan hangen. Maar hoe kun je dan wel helpen? Moet er niet nú iets gebeuren, en moet dan niet van de rest komen?

Ook diaconieën zien de mensen vaak niet

Hulpfondsen van kerken, diaconieën, lopen tegen hetzelfde aan. Ze willen wel helpen, maar weten niet altijd wie in de problemen komt. Je gaat het ook niet op je voordeur zetten dat je het niet meer red. En je dan bij de kerk melden? Dat is voor bijna iedereen een brug te ver. En dat kan ik heel goed begrijpen. Maar we zouden elkaar veel meer kunnen helpen als we elkaar vinden.

Vraag en aanbod koppelen

Als we nu eens vraag en aanbod samenbrengen. Zo anoniem mogelijk wat mij betreft. Bij de hashtag #ikredhetnietmeer dacht ik meteen aan het initiatief #nietalleen uit de coronatijd. Hier konden mensen naartoe bellen, naar een landelijk nummer, met hun nood én met hun aanbod. Dus: je bent alleen, belt, en wordt gekoppeld aan een lokaal initiatief dat mensen die alleen zijn wil helpen. Precies vanwege hetzelfde probleem: de mensen die willen helpen zien niet wie het nodig heeft. En als je het nodig hebt, durf het dan maar eens te vragen.

En nu actie!

De campagne #ikredhetnietmeer vraagt meer dan een verzameling verhalen. Het vraagt om actie. Om de koppeling van goede doelen die zeggen: wij willen concreet helpen in concrete nood. En waar je anoniem naartoe kunt bellen: ik red het niet meer. 

Wie neemt het voortouw?

Zijn Ali B, Marco Borsato en Jeroen Rietbergen monsters na misstanden bij The Voice?

Na mijn boosheid over de seksuele toespelingen, de aanrakingen en de verkrachtingen bij The Voice, vraag ik me af of we de daders ‘monsters’ mogen noemen? Ja, natuurlijk mag dat. We leven in een vrij land. Maar kunnen we vrij leven als we hen hebben weggezet en opgeruimd? Of doet dat ook iets met ons?

Laat me duidelijk zijn: ik voel geen enkele behoefte om Ali B, Marco Borsato, Jeroen Rietbergen en de anonieme regisseur, en wie nog meer te rehabiliteren. Wat ze hebben gedaan – of formeel moeten we zeggen: zouden hebben gedaan – is fout. Toch geloof ik dat het ook iets met ons doet, als wij mensen als monsters typeren, als ‘onmensen’. Dan worden we zelf ook minder mens.

Mens zijn met elkaar

Dat leerde ik van Desmond Tutu. Hij haalde een oud Afrikaans principe van stal toen hij moest zoeken naar waarheid en verzoening in het door apartheid verscheurde ‘Zuid-Afrika’. Dat principe is ‘ubuntu’. Ik ben mens, omdat jij mens bent. Als jij onmenselijke dingen doet, dan leven we allemaal in een onmenselijke situatie. Hoe krijgen we die weer recht?

Die man

In de bijbel staat een verhaal over de grote koning David die aan de overkant van de straat een vrouw in bad ziet gaan. Hij wil haar. En laat haar bij zich komen. Vervolgens zorgt hij ervoor dat haar man in de oorlog omkomt en neem hij haar als vrouw. Dan komt er een profeet langs, Nathan. Hij vertelt David een verhaal (2 Samuël 12):

‘Er woonden eens twee mannen in dezelfde stad, een rijke en een arme. De rijke man had heel veel geiten, schapen en runderen, de arme man had niet meer dan één lammetje kunnen kopen. Hij koesterde het en het groeide bij hem op, samen met zijn kinderen. Het at van zijn brood en dronk uit zijn beker en sliep in zijn schoot; hij had het lief als een dochter. Op zekere dag kreeg de rijke man een gast op bezoek. Hij kon het niet over zijn hart verkrijgen om de reiziger een van zijn eigen geiten, schapen of runderen voor te zetten. Daarom nam hij het lammetje van de arme man en zette dat zijn gast voor.’

Ik moet nu denken aan al die ouders, die hun jonge kinderen naar The Voice zagen gaan, hun schaapjes. Blij om de kans die ze kregen. Bang misschien ook voor de grotemensenwereld waar ze in terecht zouden komen. David had niet door dat dit verhaal over hem ging. David wordt boos, heel boos. En zegt tegen Nathan: ‘de man die zoiets doet verdient de dood.’ Toen zei Nathan: ‘Die man, dat bent u!’

Spiegel voorhouden

Nathan zet hier David niet weg. Hij zegt niet: ‘U bent een monster’. Wel houdt hij hem een spiegel voor. Een spiegel die gaat over de machtsverhoudingen waarbinnen zijn relatie met Batseba is ontstaan en waarin hij haar heeft afgepakt van haar man (alsof een vrouw een bezit is). Zoals David een spiegel verdiende, zo verdienden Ali B, Marco Borsato, Jeroen Rietbergen en vast veel meer anderen in veel meer situaties dat ook: mensen die hen tegenspreken. Een spiegel voorhouden. Ik moest terugdenken aan Bill Cosby, bij wie precies hetzelfde gebeurde. Iedereen wist ervan, niemand zei iets. Omdat ook zij afhankelijk waren? Ja, vast, maar samen hebben ze, gewone mensen zoals jij en ik, ook een monster gecreëerd. Iedereen verdient tegenspraak, of ze het nu willen horen of niet. En niemand mag er op worden afgerekend dat hij of zij tegenspreekt. Dan moeten we voor elkaar instaan.

Niet zonder gevolgen, maar het stopt ook niet

Davids #metoo affaire bleef niet zonder gevolgen. Het wordt zelfs zo erg beschreven dat het kind dat uit hun affaire voortkwam niet mocht bestaan. Vreselijk. Een dader mag ook niet zomaar doorgaat, en moet ook in zekere zin eerst ‘doodgaan’. Daarna moet er wel een manier zijn om verder te leven. Samen. Met tegenspraak. God ging ook verder met David. Sterker nog: Batseba werd een van de voormoeders van Jezus.

9 tips om liefdevol met het corona-protocol voor kerken om te gaan

UPDATE: 'HOUD MOED HEB LIEF' hesjes zijn nu te bestellen via kerkhesje.nl.

In alle kerken ligt nu het 'Protocol kerkdiensten en andere kerkelijke bijeenkomsten' klaar om geïmplementeerd te worden. En dat is maatwerk. Ieder gebouw is anders, en veel belangrijker: iedere gemeente is anders. Daarom is het belangrijk het protocol toe te passen met een sausje van liefde. Liefde geeft smaak aan wat je doet. Ook als het om protocollen gaat. Hoe doe je dat?

1. Niet alles wat mag, hoeft

Het protocol geeft mogelijkheden aan om het kerkelijk leven weer voorzichtig op te starten. Het mag. Maar het hoeft niet. Misschien ben je er nog niet aan toe. Of is de gemeente er niet aan toe. Of gaat het eigenlijk wel even goed zo: je hebt goede contacten met gemeenteleden en je kunt iets aanbieden waarin mensen kunnen vieren. Mooi. Natuurlijk is het niet compleet. Maar dat wordt het voorlopig ook niet. Het duurt nog wel even voor we weer 'voluit' kerk kunnen zijn.

2. Neem je tijd

Neem dus ook gerust je tijd. Ja, je mag gaan oefenen, maar het hoeft niet meteen voor het 'echie'. Misschien wil je even met twintig gemeenteleden eens kijken hoe dat zou gaan, en een korte gebedsdienst houden. Zonder internet erbij, zonder formeel karakter. En kies je zelf je twintig mensen uit. Of je gaat je eerst bezinnen op hoe de komende tijd eruit gaat zien. En dan gaat het niet eens om concrete maatregelen, maar om de vraag hoe deze crisis nog wel even je kerk zal beïnvloeden en in zekere zin je geloofsgemeenschap ook vormt. Wie komen erbij, wie raak je kwijt? Hoe is je plek in de samenleving veranderd? Wat heb je ontdekt? En wat voor invloed heeft dat op je gemeenschap?

3. Pas je tempo aan aan wie niet mee kan

Hoe voortvarend je ook kunt zijn met het opstarten van bijeenkomsten voor 30 en straks 100 mensen maximaal, niet iedereen zal erbij kunnen zijn als je een middelgrote gemeente hebt, of een klein gebouw. Maar ook: er zullen mensen zijn die om persoonlijke redenen liever thuis blijven, omdat ze tot een risicogroep behoren. Voor hen was de afgelopen tijd in zekere zin een verademing: iedereen zat thuis. Laat ze niet achter. Je kunt weliswaar niet voorkomen dat je ze niet bij nieuwe initiatieven kunt betrekken, maar neem dat niet voor lief. Neem hen niet voor lief. Een belletje of kaartje is niet voldoende: bedenk een manier om hen er echt bij te betrekken. En vooral: pas je tempo aan. Dat geeft hen ook de kans om eraan te wennen.

4. Wees lief voor je vrijwilligers

Dat er weer wat mag en kan, kan je het gevoel geven dat je weer moet. 'We moeten weer de kerkdienst opstarten, anders gaat het mis.' Wees lief voor jezelf: wat is het ergste dat er kan gebeuren? En was de kerk niet van Jezus? Ja, makkelijk gezegd, maar wij moeten het doen. Ja, maar niet ten koste van alles. Er komt nogal veel bij kijken om de kerk weer op te starten. En mensen zullen weer graag willen, of soms met gezonde tegenzin of aarzeling. Wees lief voor ze. Ook dit moet geen sprint worden, maar zal een marathon zijn. Vraag hoe het met ze gaat. En blijf dat doen. En vraag hoe ze zich erbij voelen.

5. Wees lief voor je dominees en kerkelijk werkers

Dat we nu weer mogen opstarten betekent niet dat er niets gedaan is in de afgelopen tijd. Terwijl veel kerkelijke vrijwilligers helaas op hun handen moesten zitten, zijn er vaak een aantal mensen heel druk geweest met online-vieringen, alternatieve activiteiten, vaak voorgetrokken door predikanten en kerkelijk werkers. Nu vlak voor de laatste christelijke feestdagen voor de zomer en de zomervakantie het kerkelijk leven weer wat kan worden opgestart, kunnen zij best moe zijn. Geef ze even vrij. Pas je tempo ook aan hen aan. Dan kunnen zij er weer fris tegenaan.

6. Maak geen inhaalslag

De sportkalender van de zomer en het najaar puilt uit met elkaar overlappende toernooien en wedstrijden. We hoeven dat voorbeeld niet te volgen. We hoeven niet in te halen wat we gemist hebben. We kunnen gewoon weer opnieuw beginnen. En misschien belijdenis laten doen op startzondag, en lezingen en gespreksgroepen gewoon doorschuiven naar het najaar. En wat je voor dan gepland had doorschuiven naar het voorjaar. We zullen nog wel vaker gaan meemaken dat door nieuwe maatregelen bij een nieuwe piek activiteiten niet door kunnen gaan. Als we continu de druk voelen om alles in te halen, dan is het steeds gas geven en weer remmen. Dat is doodvermoeiend. Gun jezelf iets door te schuiven. We hebben de tijd. We hebben de eeuwigheid.

7. Blijf glimlachen

Het klinkt allemaal zo streng, dat er een coördinator in de kerk in de gaten moet houden dat iedereen zich aan de regels houdt en dat er niemand binnenkomt met corona-gerelateerde klachten. Je zult je misschien erg verantwoordelijk daarvoor voelen. Laat de spanning van je afglijden door één ding te doen: glimlach! Gun iemand die binnenkomt je stralende glimlach, en vraag later eventueel met diezelfde glimlach om toch afstand te houden. Het zal je zoveel krediet geven, en rust.

8. Geef je coördinator een bemoedigend hesje aan

In het protocol wordt aangeraden dat een coördinator goed herkenbaar is, bijvoorbeeld met een hesje. Ik zag al foto's voorbijkomen van mensen in gele hesjes. Nog maar een korte tijd geleden stond heel Frankrijk er vol mee... Bovendien ziet het er zo controleerderig uit. We zijn niet op een parkeerplaats. Kunnen we daar niet iets liefdevollers voor bedenken? Ik heb dominee Anne-Meta Kobes uit Heerenveen voorgesteld om van hun ontwerp van de vlag met de tekst 'houd moed heb lief' ook hesjes te laten maken. Deze zijn nu te bestellen via kerkhesje.nl!

9. Vraag eens of je kunt helpen

Als we zelf geen verantwoordelijkheid ergens voor hebben, zijn we snel geneigd iemand ergens verantwoordelijk voor te houden. Veel kosters raken gefrustreerd van opmerkingen (vaak via via) dat iets niet schoon is of iets anders niet goed is geregeld. Voor het opstarten van het kerkelijk leven zullen er nog meer vrijwilligers in touw moeten zijn en verantwoordelijkheid dragen. Zie hen. En vraag eens of je ook iets kan doen. Misschien mee helpen schoonmaken. Want echt: er komt heel veel bij kijken. Ga niet langs de zijlijn toekijken hoe het geregeld is. De beste stuurlui staan aan wal, weet je nog? Vraag eens of je iets kan doen. En hoe het met de vrijwilligers en professionals gaat (kosters, predikanten, kerkelijk werkers, cantor-organisten). Je zult zien hoe dat gewaardeerd wordt!

Wat zijn de kansen van pionieren op een basisschool? (Petrus Vertelt Podcast)

Dit verhaal is te beluisteren via de Podcast Petrus Vertelt. Het is mijn verhaal op de nieuwjaarsbijeenkomst van de Protestantse Kerk in Nederland

Hoe kun je ouders en hun kinderen
die nauwelijks nog iets weten van de bijbelverhalen
maar die wel voor een protestants-christelijke school kiezen,
weer in contact brengen met dat Evangelie?

Simpel antwoord: door er naartoe te gaan.

En dat heb ik gedaan. Nadat ik op de protestants christelijke basisschool van Waalwijk City een vertrouwd gezicht was geworden door de jaren heen ben ik daar maar eens een dagdeel in de week gaan zitten. Gewoon om te zien wat er op me af zou komen. En het bleek dat de klassen het leuk vonden als ik af en toe eens langskwam. En dat heb ik gedaan in de aanloop naar Dierendag. Ik ging met mijn hamster de klassen langs om te vertellen aan de hand van Genesis 2 waarom God de dieren heeft geschapen; zodat de mens niet alleen zou zijn. En ik had voor de zondag daarna een Dierendagviering gepland, waarin iedereen met zijn huisdier mocht komen. En voor alle huisdieren had ik na de dienst iets lekkers. De ronde langs de klassen bracht wel wat teweeg. Een moeder vertelde een andere moeder op het schoolplein dat haar kind met zo’n raar verhaal thuiskwam: dat de dominee met z’n hamster in de klas was geweest. Mijn kind ook, zei de andere moeder. Dus het was doorgekomen. Maar die zondag kwam er behalve de kinderen van de kerk niemand van de kinderen van school. Niemand. Dit was wat je noemt een geslaagde mislukking, want ik leerde eruit dat je op school weliswaar kunt aansluiten bij de belevingswereld van kinderen, maar dat dat niet automatisch betekent dat ze wel enthousiast worden om naar de kerk te komen. Dáár op school moet het dus gebeuren.

Dus ging ik in gesprek met ouders. En ik vroeg aan een moeder die ik kende van de sportschool waarom zei voor deze school gekozen had. En ze vertelde dat ze eigenlijk drie andere scholen voorbij fietst op weg naar deze, maar dat ze deze had gekozen vanwege de goede naam, het nieuwe gebouw enz. Of de identiteit ook een rol in die keuze speelde, vroeg ik haar. Nee, eigenlijk niet. Ze is katholiek opgevoed, maar doet daar eigenlijk niets meer mee. Daarom schrok ze ook wel even toen haar zoontje thuiskwam en tijdens het afwassen ineens een liedje over Jezus ging zingen… O ja, dat kreeg ze er natuurlijk bij… Maar het herinnerde haar ook aan haar jeugd in de parochie, en ze betrapte zich er later op dat ook als niemand thuis was zij tijdens de afwas toch dat liedje over Jezus zong. Of we iets voor haar konden betekenen in die herontdekking van de verhalen en de liedjes, waarmee haar zoontje thuiskomt? Een avond over bijbelverhalen of zo? Neu, alsjeblieft niet. Maar waar we wel mee zouden kunnen helpen was het volgende: we hadden op school het verhaal verteld over de kruisiging van Jezus. Dat was met Pasen toch? Ja, zoiets… Haar zoontje had de hele nacht wakker gelegen, want dat doodgaan leek hem niet zo leuk. En na het nachtelijke gesprek van drie kwartier had zijn moeder om half vier maar gezegd dat als hij niet in de hemel wilde zijn, dat er dan een knopje was, waarop je kon drukken, en dat je dan hoppa weer naar hier kon. Waarop het zoontje dat weekend tegen oma zei: als je niet dood wilt zijn, dan kun je op een knopje drukken… Handvatten om met je kind over de dood te praten zou dus wel welkom zijn.

En zo ontstaat er een speelveld, een pioniersveld, waarin je met opnieuw gewekte interesse in de bijbelverhalen en de levensthema’s die daaraan raken probeert met kinderen en hun ouders verder te zoeken naar de relevantie van bijbelverhalen voor hun leven, op weg naar misschien wel iets van een duurzame gemeenschapsvorm. Omdat daar op school hun leven plaatsvindt, uitgewisseld wordt wat gezinnen meemaken: daar worden bijbelverhalen en geloofsthema’s actueel!

Dat is een kwetsbaar speelveld. Aanvankelijk voorzichtig enthousiasme maakt ouders nog niet tot geloofsleerlingen. De moeder van de sportschool heb ik nog niet op een activiteit gezien. Het blijft zoeken naar aansluiting als ouders niet meteen zitten te wachten op iets van geloof als ze er zelf nauwelijks meer wat mee hebben. Het gaat dus eerst en vooral om relaties leggen. Ook met de kerk. En dat is ook lastig. En ik pieker me suf waarom eigenlijk. Want dit is toch een mooie kans, ook al heb je daar als kerkelijke gemeente in eerst instantie helemaal niet zoveel aan, omdat het op school gebeurt? En ik realiseer me dat vroeger de christelijke school een verlengstuk was van de kerk. En dat is ze niet meer. En veel christelijke scholen zoeken weer een relevante invulling van hun identiteit. En daarvoor komen ze niet naar de kerk. Daarvoor moeten wij naar hen komen. En dan kan er zomaar een meisje op je afkomen, dat na een kinderkerstfeest zegt: dominee Otto, ik wil gedoopt worden. En dat is ze. Niet door mij, maar door de dominee van de kerk, samen met mijn dochter. Want pionieren kan niet zonder de kerk, maar de kerk ook niet zonder pionieren.

De opgestane Jezus is daar te vinden waar mensen gewond zijn - Paaspreek 2019

Wat is de kracht van het Paasverhaal? Als je de enorme belangstelling mag geloven voor uitvoeringen van de Matthäus Passion, The Passion en allerlei andere concerten dan lijkt dat toch vooral te zitten in het Passieverhaal: het verhaal van het lijden van Christus. Dat verhaal van de Opstanding is als vaag vergezicht aan het eind van moderne uitvoeringen wel een baken van hoop om daarna in ieder geval weer naar huis te kunnen, maar mensen worden geraakt juist door het herkenbare lijden en de emoties die dat oproept. Dat het Paasverhaal, het verhaal van de Opstanding van Jezus, minder volle kerken trekt heeft misschien niet zozeer te maken met de theologische vraag hoe dat kan, die Opstanding uit de dood, maar meer met het gevoel dat het een onvoorstelbaar happy end is. Een ongeloofwaardig slot van een verder zo voorstelbaar en geloofwaardig lijdensverhaal.

Het lijkt erop alsof een van Jezus’ eigen leerlingen, Thomas, daar ook last van heeft. Zijn naam betekent Tweeling. Blijkbaar hinkt hij op twee gedachten. Aan de ene kant wil hij graag geloven dat Jezus leeft, maar het komt hem zo onvoorstelbaar over dat hij het niet kan geloven. Waar zit hem dat in?

Hoe komen wij in het dreigende wereldnieuws ons lot te boven? Preek over Esther 1 en 2

Het verhaal van Esther stuitte mij deze week onverwacht tegen de borst. In eerste instantie dacht ik: leuk, we gaan het over Esther hebben: dat heb ik altijd een boeiend verhaal gevonden. 

Het spannende verhaal van een meisje dat koningin wordt heeft in eerste instantie iets van een sprookje. En wordt vervolgens heel serieus als het aankomt op de redding van haar eigen volk. En durft Esther dan, met al haar voorrechten, haar nek uit te steken, met gevaar voor eigen leven? Durf je je luxe-leventje en durf je je leven op het spel te zetten als er onrecht wordt gedaan aan je eigen mensen? En zou je anders kunnen? Want kun je er wel aan ontkomen? Zo is Esther een ongelofelijk spannend verhaal van een vrouw, die nota bene haar afkomst moet verbergen met een veel normalere schuilnaam, terwijl ook God zich verborgen houdt. Waar is God in deze dreiging, waarin een mens de moed moet opbrengen om op te staan tegen onrecht? Mensen lijken overgeleverd aan het lot, aan het toeval. En dan blijkt toch die toeval de logica van God. Een ongelofelijk actueel verhaal dat raakt aan racisme, anti-semitisme, discriminatie, vooroordelen en zelfs volkerenmoord.

Schoonheidswedstrijd

Maar actueel zijn ook de eerste twee hoofdstukken om een andere reden. En daarom stuitte het verhaal van Esther mij nu tegen de borst. Die schoonheidswedstrijd die gehouden wordt in het tweede hoofdstuk kan toch niet meer?

Waarom heeft het zin om over het Evangelie te blijven vertellen? - preek 13 januari 2019

Tekst: Jesaja40: 1-11 en Lucas 3: 15-22

“Hoor, een stem zegt: ‘Roep!’ En de mens antwoordt: ‘Wat zou ik roepen? De mens is als gras, hij bloeit als een veldbloem. Het gras verdort en de bloem verwelkt wanneer de adem van de Heer erover blaast. Ja, als gras is dit volk.’”

Wie wil het nog horen?

Wat zouden wij roepen? Over de goede boodschap van God, het Evangelie? Wie wil het nog horen? Als ik om me heen luister in de zoektocht naar hoe we met elkaar in gesprek kunnen gaan over de toekomst van de gemeente met het oog op de invulling van de predikantsvacature, dan bekruipt me wel eens het gevoel dat we er eigenlijk niet meer zo in geloven. Wel in die goede boodschap, maar niet in dat roepen.

Nashvilleverklaring

Bovendien zijn we in dat roepen veel voorzichtiger geworden. We beleven dat steeds meer mensen heel anders in het leven staan, en wie zijn wij dan? Bovendien heeft al te zeker van de daken schreeuwen van onze boodschap ook veel leed veroorzaakt. Ook deze week komen herinneringen boven bij de Nashvilleverklaring aan een kerk waarin de norm werd gesteld aan wat normaal was. En waarin geen ruimte is voor wie anders is. De theologie die daarachter steekt hebben we veelal achter ons gelaten, al is daar tegelijkertijd ook weinig voor terug in de plaats gekomen. Daardoor weten we het ook niet altijd meer. Wat kun je nog geloven? En wat zou je er dan over roepen, als je het zelf al niet altijd meer weet?

Loopt het af?

Het roept het besef, de angst of misschien al de berusting op dat het met deze generatie wel eens afgelopen zou kunnen zijn. En dan houden we het nog wel een aantal jaren vol, en ronden we het netjes af, en doet iemand na ons misschien wel het licht uit.

Kerk in de verdrukking

“Troost, troost mijn volk, zegt jullie God.” Dat is geen troost bij rouw van wat voorbij gaat. Nee: “Spreek moed in”, want blijkbaar is er hoop. Ook in Jesaja’s tijd wordt gevoeld: ‘Wat blijft er van ons over?’ Het is een bedreigende tijd waarin Israël tussen de grootmachten van het Perzische Rijk en het Babylonische Rijk platgedrukt wordt. En zo is er in onze tijd zoveel dat belangstelling voor de kerk en het Evangelie wegdrukt. Letterlijk de drukte, maar ook de vele keuzemogelijkheden die er zijn, en waar mensen al bijna in verzuipen.

Er is een weg

En toch is er reden om te troosten en moed in te spreken. Er is blijkbaar een weg te banen voor God, een weg door de woestijn. Ja, ondanks dat ons eigen kerk-zijn en ons eigen geloven zo kwetsbaar is en zo snel kan vergaan als het gras. Want, zegt Jesaja, ‘het woord van onze God houdt altijd stand.’ Mooi gezegd, maar wat betekent dat voor ons? Kunnen wij daar meer aan hebben dan alleen een houvast dat het na ons misschien dan toch wel doorgaat? Ook al geloven we daar misschien zelf niet zo in.

Niet alles wat kan is heilzaam

Kijk eens naar Johannes de Doper. Hij staat daar te roepen. In de woestijn. En wat hij roept wil niet iedereen graag horen. Wat hij zegt schuurt. En de vrouw van Herodes kan dat niet goed hebben. Johannes’ woorden gaan in tegen wat normaal wordt gevonden, en dat alles zomaar kan. Hij zou een mooie profeet zijn in een tijd waarin mensen dingen doen en op Facebook zetten met de tekst: ‘Gewoon omdat het kan.’ Niet alles wat kan is heilzaam en maakt je tot een heel en compleet mens. En dus roept Johannes. Misschien ook tegen beter weten in. Want hij wil geen betweter zijn. Maar zo gaat het niet goed. Hij zal zich een roepende in de woestijn hebben gevoeld, zoals we dat zijn gaan noemen. Maar hij weet ook dat het niet van hem afhangt. ‘Nee, ik ben niet de messias’, zegt hij. ‘Ik doop jullie met water, maar er komt iemand die meer vermag dan ik. Hij zal jullie dopen met de heilige Geest en met vuur.’

Jezus belichaamt Gods woord

Waar Jesaja dus zegt: het hangt niet van ons af, want het woord van God houdt altijd stand, wijst Johannes concreet naar iemand: Jezus. In de traditie wordt hij het vleesgeworden woord genoemd. Incarnatie met een moeilijk woord: in het vlees gekomen. Dat riekt naar oude taal en oude theologie, met name door dat woord ‘vlees’. Laten we het nieuw omschrijven: In Jezus herkent de traditie iemand die het woord van God belichaamt. Dat is heel mooi, want dan blijven de woorden niet in de lucht hangen. De woorden van God krijgen concreet gestalte. Ze brengen iets teweeg. Dat zullen we later in het leven van Jezus ook gaan zien. Zijn woorden zijn niet zomaar woorden. Ze brengen iets teweeg.

Moed

Daar mogen we moed uit putten. De geboorte van Jezus, zijn menswording, zoals dat zo mooi heet, betekent dat het woord van God zich in ons bestaan nestelt. Er is iemand onder ons die dat belichaamt. En die ons in beweging zet. Ook wij kunnen die woorden van God belichamen, en dus ook uitdelen en doorgeven.

'Waar zijn ze?'

Zijn er dan wel handen om het aan door te geven? Ja, per definitie, omdát het woord van God onder ons is komen wonen, mens is geworden. Alleen moeten we wel op zoek gaan wáár dat woord dan mensen in beweging zet. Dat zijn niet automatisch meer onze kinderen en mensen die nieuw in onze kerk komen. Dat automatisme dat mensen wel naar de kerk komen als het om geloven gaat is er niet meer. Dus de vraag ‘Waar zijn ze?’ is niet de goede vraag.

Of misschien toch tegelijkertijd wel. Want inderdaad: waar zijn ze dan wel? Laten we maar eens op zoek gaan. Op scholen, in je buurt, op je werk, in je klas, verzin het maar. Waar zijn mensen? Daar kan het Evangelie mensen in beweging zetten. Gewoon, omdat het kan 😉. Omdat het woord van God niet zomaar een verhaal is, en zomaar een visie op het leven, zoals er zovelen zijn. Dit woord van God wordt concreet, in Jezus. In Jezus wordt het belichaamd. En in ons krijgt het handen en voeten. En op zoveel plekken meer waar mensen geïnspireerd worden door Jezus’ woorden.

Inspiratie

In dat woord inspiratie, in de Geest, zit die heilige Geest, die we op Jezus zien neerdalen bij zijn doop. Misschien kun je je daar nog meer bij voorstellen dan iemand die het woord van God belichaamt. Er is een heel bijzonder lijntje tussen God en Jezus: ‘Jij bent mijn geliefde Zoon, in jou vind ik mijn vreugde.’ Waar mensen geïnspireerd worden geven ze Gods woorden handen en voeten en komen ze in beweging. Niet omdat wij dat doen, maar omdat Gods woorden onder ons wonen. Het hangt gelukkig niet van ons af.

Het licht blijft aan

En dan blijft het licht dus branden. Is het niet hier, dan wel ergens anders, of hier op dezelfde of een andere manier. Zoals dominee Ruth vorige week aanhaalde uit Johannes 1: “In het Woord was leven en het leven was het licht voor de mensen.” Om daaraan het volgende vers toe te voegen: “Het licht schijnt in de duisternis en de duisternis heeft het niet in haar macht gekregen.”

Hoe zie je lichtpuntjes?

Tekst: Jesaja35: 1-7 en Johannes 20: 1-18

Afgelopen donderdagmiddag was deze kerk gevuld met bijna 200 kinderstemmen. En die zongen dat Jezus leeft en dat de steen helemaal weg is. Foetsie! Bijna 200 leerlingen van de Prins Bernhardschool waren ook even 200 kerkgangers, met hun leerkrachten erbij en een aantal ouders en grootouders die tijd konden maken om erbij te zijn. En ze hoorden het paasverhaal dat ze al een paar weken eerder op school hadden gehoord. Toen was ik bij hen. 

Opdracht

En ik had ze een opdracht gegeven. Het paasfeest is dus het feest waarop we vieren dat Jezus is opgestaan uit de dood. 'Dat kan toch eigenlijk niet' riepen er meteen een paar. Klopt, zei ik, en daarom vieren we feest. Omdat het leven van Jezus niet stopte. Dus is Pasen het feest van een nieuw begin als je denkt dat er helemaal geen nieuw begin meer mogelijk is. Bedenk maar eens iets wat je kunt doen, of wat andere mensen doen in situaties waar geen nieuw leven meer mogelijk lijkt of geen hoop meer is of waar je denkt: hier stopt het. Bijvoorbeeld een school die gebouwd wordt op de puinhopen van oorlog door een goed doel, of dorre aarde waar zaadjes in geplant worden, zodat er weer nieuw leven uitkomt.

Aan de slag

De klassen gingen creatief aan de slag.

Hoe ga je met twijfel om in je geloof? - preek in vespers Stille Week 26 maart 2018

Tekst: Matteüs26 : 17 - 22

'Het was een nacht, anders dan and're nachten

want in het duister loerde het verraad.

Bij elke leerling kwam het in gedachten:

o, ik toch niet, zo'n gruwelijke daad?'

Wonderlijk eigenlijk, en wat goed dat de voorbereiders van deze liturgie het zagen: waarom schiet bij elke leerling in gedachten: 'Ik toch niet, Heer?' Wat maakte dat ze dat dachten van zichzelf? Een andere evangelist, Lucas, schrijft een veel voorspelbaardere reactie op: 'Ze vroegen zich onder elkaar af wie van hen zoiets zou kunnen doen.' Je kunt je zomaar voorstellen dat ze zouden zeggen: 'Is hij het?' Alsof ze aan het nomineren slaan wie de Judas is onder hen. Maar dat zeggen ze niet. Ze zeggen: 'Ik toch niet, Heer?'

Onzeker

Wat gaat er toch in hen om dat ze dat zeggen? Als Jezus zegt: 'Eén van jullie zal mij uitleveren', dan zou je toch zeggen dat ze zelf weten of ze iets van plan zijn? Nou, dat is te zeggen. Vergeet niet dat zij op dat moment niet weten welke daad er bij het verraad hoort. Wij weten wat Judas gaat doen. Jezus misschien ook wel. Maar de leerlingen weten niet waar Jezus precies op doelt. 'Een van jullie zal mij uitleveren, verraden'. Kennelijk maakt Jezus' uitspraak hen onzeker. Het is meer dan een schok dat er onder hen een verrader is. Ze schrikken ook omdat het kennelijk iets in hen raakt. Wat zou dat zijn? In ieder geval een soort twijfel. Misschien twijfel of ze het kunnen volhouden dichtbij Jezus te blijven? Het vraagt best wel wat van ze. En wie weet hoe anderen erover praten. Hoe lang kun je tegenover anderen volhouden dat je bij Jezus hoort, ondanks alle vragen en misschien wel verwensingen? Hoe sterk ben je in je geloof? Nou, kennelijk valt dat nogal mee bij de leerlingen van Jezus. Of tegen.

Twijfel

En dat raakt aan onze twijfel.

Waarom zijn de mensen eerst blij met Jezus en daarna niet meer? - Preek Palmpasen Tilburg 25 maart 2018

Nog een week, en dan is het Pasen. En we vieren nu al feest. Dat lijkt een beetje voorbarig. We weten wat er nog te gebeuren staat. De komende week lezen we hoe Jezus geleden heeft om daarna uit de dood op te staan. Dat maakt het feest vandaag dubbel. We sluiten de viering vandaag daarom ook af met de bekende woorden: 'Heden Hosanna, morgen kruisig hem!' Vandaag juichen de mensen bij de intocht van Jezus in Jeruzalem. Maar de komende week zullen ze Barabbas verkiezen boven Jezus, als Pilatus aan het volk vraagt wie hij vrij moet laten. En als Pilatus dan vraagt wat hij dan moet doen met Jezus, antwoorden ze: Kruisig hem! Dat maakt het feest van vandaag heel dubbel. Het is een feest met een rouwrandje. Dat leverde dus nogal wat vragen op bij de basisschoolleerlingen van onze buren, de Prins Bernhardschool.

In mijn zoektocht naar aansluiting bij kinderen en jonge gezinnen ben ik maar eens gaan kennismaken op de enige protestants-christelijke school die we nog hebben in Tilburg. En voor ik het wist was ik betrokken bij de voorbereiding van de Paasviering. Die paasviering houden ze, net als een kerstviering, elk jaar hier in de kerk, dit jaar komende donderdagmiddag. Hoe bereid je nu met elkaar zo'n viering voor op school, als een groot deel, zo niet het merendeel van de kinderen, niet meer goed weet waar Pasen nu eigenlijk over gaat? Ook bij een aantal leerkrachten merkte ik verlegenheid. Help ons eens op gang, was de vraag. Toen hebben we eerst maar eens aan alle kinderen het paasverhaal verteld. In de aula, met twee enthousiaste leerkrachten, waarvan er één lid is van de Gereformeerd Vrijgemaakte Kerk en de ander aangestoken werd door ons enthousiasme. En we hebben dat verhaal verteld en ik heb ze een opdracht gegeven om in de klas uit te werken voor de paasviering.

Eerst blij, dan boos

Die presentatie vroeg nog wel om wat meer kennismaking met mij en toelichting op het paasverhaal in de klassen. Dus afgelopen maandag maakte ik een ronde in de groepen 5 tot en met 8. In drie van de vier klassen werd de volgende vraag gesteld die over de dubbelheid van Palmpasen gaat:

Durf lef te hebben - Preek Waalwijk 18 maart 2018

Tekst: Jeremia 31: 31-34 en Johannes 12: 20-33

'De tijd is gekomen' zegt Jezus. Nu. Hier. Het is tijd. 'De tijd is gekomen dat de Mensenzoon tot majesteit wordt verheven.' Maar niet zomaar: 'Waarachtig, ik verzeker u: als een graankorrel niet in de aarde valt en sterft, blijft het één graankorrel, maar wanneer hij sterft draagt hij veel vrucht.'

'De dag zal komen', zo spreekt de Heer volgens Jeremia, 'dat ik met het volk een nieuw verbond sluit: ik zal mijn wet in hun binnenste leggen en hem in hun hart schrijven. Dan zal ik hun God zijn en zij mijn volk.'

Die dag is nu gekomen. Het is tijd. Er staat iets te gebeuren dat voorgoed onze verbinding met God verandert. Onze verbinding met God zal in ons hart geschreven worden. En, voegt Jeremia eraan toe, 'Ik zal hun zonden vergeven en nooit meer denken aan wat ze hebben misdaan.'

Lichtpuntjes 

Voor een klaagprofeet als Jeremia is dit heel bijzonder. Door de grauwe deken die in zijn beelden over de wereld en over ons hangt ziet hij lichtpuntjes. 'Dan zal ik hun God zijn en zij zullen mijn volk zijn.'

Waar moeten we het zoeken in de kerk? 

Tja, ziet dat volk die lichtpuntjes nog? Zien wij ze nog?

Wat moeten we toch met genezingsverhalen? Preek Waalwijk 11 februari 2018, Waalre en Giessenburg

Wat moeten we toch met die genezingsverhalen? Wat moeten we überhaupt met die wonderverhalen? Hoezeer ze ook in de bijbel bedoeld lijken te zijn om geloof bij ons te wekken, stellen ze het geloof van veel mensen op de proef, of maken ze het zelfs onmogelijk. Voor hen zijn de verhalen ongeloofwaardig. En ook anderen die nog wel geloven, maar niet met deze verhalen uit de voeten kunnen zeggen: dat kun je toch niet meer geloven? Dus: wat kunnen we nog met deze verhalen?

Wantrouwend 

Ik stelde die vraag aan een aantal mede-gemeenteleden. En de eerste twee reacties waren opvallend genoeg tegengesteld. Mooi om daar eens mee te starten. De eerste was: is het niet vreemd, en zijn we zo wantrouwend, kleingelovig zo je wilt, dat er een wonder nodig is om in God te kunnen geloven? Als je naar het verhaal van Naäman kijkt, krijg je inderdaad de indruk dat hij pas na zijn genezing toegeeft: 'Ik wist wel dat er behalve in Israël in de hele wereld geen God is.' Ja, lekker makkelijk, achteraf. Is geloof echt iets bij mensen van 'voor wat, hoort wat'?

Voor wat hoort wat? 

'Allemaal leuk en aardig', zegt een ander. 'Maar werkt dat ook andersom zo? Dat het ook bij God 'voor wat, hoort wat' is? Dat ik pas wordt genezen als ik voldoende geloof?

Hoe kun je geloven in meer? Preek 10-09-2017 Luxemburg

foto: eo.nl

Als je aan mensen vraagt of ze geloven, en wat ze dan geloven, dan klinkt er vaak een stamelend: ik geloof dat er meer is. Kennelijk is dat een gevoel dat veel mensen aanspreekt in geloven: geloven dat er meer is. Maar wat is dat dan? En wat heb je eraan?

Geloven dat er meer is roept meteen de vraag op: en meer dan wat dan? Ik denk dat dat voor iedereen verschillend is. Er zijn tal van situaties denkbaar die je doen afvragen: is dit het nou? Is dit alles? Is dit de wereld zoals die bedoeld is? Veel mensen blijven met lege of halflege handen staan, of wat ze hebben wordt in het leven uit hun handen geslagen. Ons leven is kwetsbaar, net als dat van onze lieve naasten. Er veel kan tegenzitten, in je relatie, de relatie met je kinderen en je ouders, met je vrienden. Het kan moeilijk zijn op het werk of om werk te vinden. Of juist de overvloed aan mogelijkheden en verworven welvaart kan de vraag oproepen: is dit nu alles? En hoe langer hoe meer merken we in ons leven dat je leven brozer wordt, zeker als je ziek wordt, bent of blijft. Of alleen overblijft. En is dit het dan?

Voel je dat het minder is, of voel je een verlangen naar meer?

En dat roept allemaal verschillende gevoelens op.

Waarom is je talent zo belangrijk? Preek 27-08-2017 Waalwijk (Trust in Unity)

Waarom is het zo belangrijk dat jongeren hun talenten kunnen ontwikkelen? En waarom is het zo belangrijk dat we Trust in Unity steunen om dat mogelijk te maken in Ghana? Met die vraag ben ik gaan kennismaken met de mensen achter Trust in Unity. Ik kon natuurlijk mijn eigen antwoorden bedenken op die vragen, maar ik was zo benieuwd naar de antwoorden van de mensen zelf. Ik was benieuwd naar hun motivatie, naar hun verhaal. Want er zijn goede doelen te over. En waarom spreekt dit doel ons dan aan? Als we er in een kerkdienst aandacht aan besteden, dan gaat het om geloof. Hoe spreekt dit doel ons aan in ons geloof? Hoe inspireert het ons, om niet alleen dit doel te steunen, maar er zelf ook in ons geloof gesterkt door te worden? Hoe leren we hierin iets over God?

Hoe speelt geloof een rol bij Trust in Unity?

Trust in Unity is geen christelijke stichting in naam. Hun motivatie is dat wel te noemen. Geloof speelt in de gesprekken tussen de oprichters een grote rol. Eén van de Ghanese oprichters heeft dominee kunnen worden door steun van anderen in zijn opleiding. En de kerk in Ghana speelt ook een grote rol, ook voor de Nederlandse Femke Joy, de Nederlandse oprichtster.

Hoe kun je met geld omgaan? Preek Tilburg 13-08-2017 en Waspik 20-08-2017

Foto: Tax Credit (Flickr.com)

Het gebeurde nogal eens in schoolvakanties dat ik achter mijn vaders bureau mocht gaan zitten. En dat ik dan de collecten van de kerk mocht tellen. Er waren blijkbaar nog geen telmachines. En de collecten werden kennelijk niet geteld na de kerkdienst, maar bij een kerkrentmeester, of toentertijd de kerkvoogd, thuis. Op dat grote bureau kon je goed de stuivers, dubbeltjes, kwartjes, guldens, rijkdaalders en daarna ook de vijfguldenmunten per 10 neerleggen. En als het er minder waren leerde je gaandeweg de tafels van 25 cent en tweeëneenhalve gulden erbij. Daarna moest ik van mijn ouders wel altijd even mijn handen wassen. Geld was kennelijk ook vies...

'Maak vrienden met behulp van de valse mammon'; dat is het kernvers van vandaag. Die overbekende uitspraak van Jezus laat zien hoe dubbel we vanuit ons geloof tegenover geld staan. Aan de ene kant is geld iets waar we van willen genieten dat we er de beschikking over hebben en is het iets dat we voor iets goeds willen kunnen gebruiken. De tekst uit Jeremia laat ook zien dat handel, het kunnen kopen van een akker, ook teken is van vrede; dat het goed gaat met een land. Aan de andere kant ziet er toch ook een luchtje aan, stinkt het. Met de bijbel in de hand kom je er ook niet zo goed uit hoe we rijkdom moeten waarderen. Rijkdom is niet fout. Het geeft ook een verantwoordelijkheid, ja. Maar het verschil tussen rijk en arm moet ook niet uit de hand lopen. En als je de verschillende heiligen uit de geloofstraditie ziet, dan lijkt er in armoede ook een zeker ideaal te zitten. Jezus' uitspraak 'Maak vrienden met behulp van de valse mammon' roept dan ook de vraag op: Hoe kunnen we met geld omgaan?

Enkele voorbeelden; waarvan?

Een uitspraak van Jezus als deze loopt altijd het gevaar dat we hem op zichzelf nemen, en dat hij een eigen leven gaat leiden. Daarom is het goed om even wat breder in de evangelielezing te kijken.

Hoe kom je op adem? Preek Waalwijk 16-07-2017 en Hilvarenbeek 06-08-2017

Tekst: Exodus 12: 29-39 en Johannes 6: 1-13

Foto: Martha Soukup (flickr.com)

Na een intensief jaar is de zomer een welkome gelegenheid om op adem te komen. Onze levens zijn vol en druk. Met ons gezinsleven, en school, sporten, werken, en alle zorg daarin. Het vergt behoorlijk wat behendigheid om alle ballen in de lucht te houden. Dan zijn er ook nog alle relaties die je wilt onderhouden met familie en vrienden. In het werk is de crisis voorbij, zo lijkt het. Maar ik krijg soms de indruk dat de echte crisis nog moet komen. Wat wordt er veel van mensen gevraagd. Nog meer dan daarvoor. En wat vragen we ook veel van onszelf. In ons gezin, onze familie, in ons werk, en in de kerk. Soms vraag ik me wel eens af: wie of wat zit er ons toch zo op de hielen? Waar willen we aan ontsnappen? Misschien zelfs: waar zijn we bang voor?

Waar zijn we bang voor?

Die vraag komt bij me op als ik het volk Israël zie vluchten uit Egypte. We hebben het vaak over een bevrijding. En dat is ook zo. Het is een bevrijding uit een slavenbestaan. Maar die bevrijding wordt voorafgegaan door een vlucht. Uit een angstland. Want zo noemt Israël Egypte: angstland. Land waarin je bang bent voor wat er gaat komen. Land waarin je geen eigen wil hebt. En de vlucht is eigenlijk ook geen keuze. Het volk wordt weggestuurd. Na die vreselijke plaag, waarin de eerstgeboren kinderen van de Egyptenaren worden gedood, jagen de Egyptenaren het volk Israël het land uit. 'Wegwezen, anders gaan wij straks ook dood.' De vlucht is geen keuze. Blijven is erger. Ze moeten door. Vandaar mijn vraag: als we vinden dat we doormoeten, waar zijn we bang voor?

Waar is je haast een vlucht van?

Intredepreek Tilburg 2 juli 2017: Hoe krijg je een band met elkaar via Jezus?

Tekst: Mattheüs 11: 25-30

Vandaag beginnen we iets nieuws. Met dat ik vandaag intrede doe in deze gemeente, mag ik met u werk gaan maken van een voornemen uit uw beleidsplan: om verbinding te zoeken tussen onze kinderen, jongeren en de jonge gezinnen en hun leeftijdsgenoten. Het is de groep die niet het sterkst vertegenwoordigd is op zondagmorgen. En dat is voor wie er van hen wel zijn ook niet leuk. Hoezeer je ook een goede band kunt hebben met gemeenteleden van andere generaties; het is ook zo belangrijk dat je een verbinding kunt voelen met je leeftijdsgenoten. Die in dezelfde levensfase zitten. Dezelfde dingen meemaken. Met dezelfde dingen bezig zijn. Dat je op school zit. Toetsen moet maken. Lekker wilt voetballen. Een opleiding moet kiezen. Je lichaam volwassen ziet worden, en nu jij nog. Een relatie zoekt, krijgt of verliest. Je eerste baan krijgt of daarna een nieuwe stap overweegt. Je eerste kind krijgt, of alweer de derde, en hoe hou je alle ballen in de lucht? Je kinderen gaan puberen en voor allerlei keuzen komen te staan, waar jij ze niet meer mee kunt helpen. Je ouders zorg nodig gaan hebben, of je misschien zelfs al wees wordt.

Juist de ongelijke vertegenwoordiging van de verschillende leeftijdsgroepen in de kerk laat zien hoe belangrijk het is dat je mensen van je eigen generatie tegenkomt. Het gaat er tenslotte om hoe het geloof verbinding krijgt met het leven dat je leeft. Welke uitdagingen stelt dat leven? Welke vragen roept het op? Wat maak je allemaal mee? Dat is per generatie verschillend. En dat is oké. Zoals jij het leven van je kleine kinderen, je pubers, je volwassen kinderen of dat van je ouders niet kunt leven, zo is dat ook andersom. Zij hoeven dan ook niet te geloven zoals jij en andersom. Omdat hun leven anders is.

Waar draait het in geloven om?

Afscheidspreek Waalwijk 25 juni 2017: Hoe doe je het goed?

Tekst: Galaten 5: 1-6

Geliefden van Christus,

  

Zo sprak ik u het grootste deel van de afgelopen twaalf jaar aan. Geliefden van Christus. Want dat bent u: geliefden van Christus. Eigenlijk 'geliefden ín Christus', naar de Engelse aanhef van preken die ik vaak was tegengekomen: Beloved in Jesus Christ. In het Engels klinkt het vaak zoveel mooier. Zoals de oude Robert Schuller vroeger zei aan het begin van de diensten van Hour of Power in de Christal Cathedral: Jesus loves you, and so do I.

Want dat is het begin. We zijn geliefd. En ook nog eens: in Christus. Wij hoeven niet als eerste lief te hebben. En we hoeven ook niet als eerste wat te doen. We zijn geliefd. In Christus. Dat klinkt mooi, maar wat betekent dat: in Christus geliefd te zijn? En wat betekent dat voor ons leven? En voor wat we doen en proberen te bereiken?

De tekst koos mij 

Misschien is het mooi om hierbij te vertellen dat ik niet de tekst van vandaag gekozen heb, maar dat de tekst mij gekozen heeft. Dat klinkt heel zweverig realiseer ik me, maar het is voor mij heel concreet. Velen van u weten dat ik van leesroosters hou. Niet omdat ik niet kan kiezen, want ik heb een vrij sterke eigen wil, maar omdat de bijbel iets aan mij, aan ons te vertellen heeft. En daar moet ik niet altijd met mijn keuzen en voorkeuren tussen gaan zitten, om niet te horen wat ik al weet en vindt. Een leesrooster kan, en ik zeg niet zal, maar kan je op het spoor zetten van een tekst die je anders niet gepakt had. Omdat die om wat voor reden niet binnen je bereik lag. Zo'n tekst kan je dan ook wel eens helemaal niet liggen of zelfs tegenstaan, maar dan geldt het adagium van een oude predikant: als een tekst je niet ligt, dan moet je anders gaan liggen.

Juncker haalt terecht uit naar afwezig Europarlement

Hoe leg je dit uit als Europarlementariër? Bij het afscheid van Malta als halfjaarlijkse voorzitter zijn welgeteld 30 (!) van de 751 parlementsleden opdagen? Ik denk dan: hoe ga je dit uitleggen? Natuurlijk mag commissievoorzitter het parlement niet belachelijk noemen, maar hoe weerhoud je euro-sceptici om dit een nep-parlement te noemen. Ik wil dat niet, maar dit kan ik niet verdedigen. En ik vraag me allereerst af: waar waren de Nederlandse parlementariërs? Of waren zij er wèl?

Hoe vertel je het je kinderen? Preek 12-03-2017

Foto: Jay (flickr.com)

Wat voor een lijsttrekker zou Jezus zijn geweest? En dan denk ik niet aan de partij Jezus leeft!, maar aan de debatten die we inmiddels dagelijks in vele vormen voorbij zien komen. De kunst van veel interviewers lijkt te zijn om de lijsttrekker een uitspraak te ontlokken die tegen hem zal werken. Ik geef toe dat dit een wat negatief beeld is, maar ik zie dat vooralsnog ook gewoon als hun taak. Hoe zorg je ervoor dat het mooie campagneverhaal ook echt iets wordt om over te discussiëren? Dat kun je alleen maar doen door de pijnpunten naar boven te halen. Al heb je ook wel eens de indruk, zeg ik me enige schroom, dat het soms iets heeft van in de val proberen te laten lopen.

Kinderen te midden van een twistgesprek

In ieder geval proberen ze dat bij Jezus. Aan de zegening van de kinderen om hem heen, gaat een twistgesprek vooraf. En dat twistgesprek lezen is nodig om te begrijpen wat Jezus nu eigenlijk zegt over geloven als een kind. Ik zal het voorlezen:

Jezus vertrok uit Kafarnaüm naar Judea en het gebied van de overkant van de Jordaan, en de mensen verzamelden zich weer in groten getale om hem heen; hij onderwees hen zoals hij gewoon was te doen. Er kwamen ook Farizeeën op hem af. Ze vroegen hem of een man zijn vrouw mag verstoten. Zo wilden ze hem op de proef stellen. Hij vroeg hun: ‘Hoe luidt het voorschrift van Mozes?’ Ze zeiden: ‘Mozes heeft de man toegestaan een scheidingsbrief te schrijven en haar te verstoten.’ Jezus zei tegen hen: ‘Hij heeft dat voor u opgeschreven omdat u zo harteloos en koppig bent. Maar al bij het begin van de schepping heeft God de mens mannelijk en vrouwelijk gemaakt; daarom zal een man zijn vader en moeder verlaten en zich hechten aan zijn vrouw, en die twee zullen één worden, ze zijn niet langer twee, maar één. Wat God heeft verbonden, mag een mens niet scheiden.’ In huis stelden de leerlingen hem hier weer vragen over. Hij zei tegen hen: ‘Wie zijn vrouw verstoot en met een ander trouwt, pleegt overspel; en als zij haar man verstoot en met een ander trouwt, pleegt zij overspel.’

Campagnetaal

Dit is niet de eerste heftige uitspraak van Jezus. Jezus is in deze hoofdstukken behoorlijk zwart-wit in zijn uitspraken. Campagnetaal zou je kunnen zeggen.